Bộ trưởng Giao thông Tanzania Makame Mbarawa cảnh báo nhà thầu Thổ Nhĩ Kỳ Yapi Merkezi về tình trạng chậm thi công đường sắt khổ tiêu chuẩn Tabora–Isaka. Theo The Citizen và Voice of Bongo, ông đưa ra cảnh báo tại Bukene ngày 26/10/2026, trong chuyến kiểm tra các đoạn thuộc chương trình đường sắt SGR.

Ông Mbarawa đồng thời biểu dương nhà thầu phụ Trung Quốc CCECC. Theo đánh giá được hai nguồn dẫn lại, doanh nghiệp này thực hiện thêm 5% khối lượng dự án trong tháng 9 và tháng 10/2026, tương đương phần việc nhà thầu chính làm trong bốn năm. Đây là so sánh do bộ trưởng nêu, không phải kết quả kiểm toán độc lập được công bố kèm bản tin.

Bổ sung năng lực thay vì chấm dứt hợp đồng

Chính phủ Tanzania đã cân nhắc khả năng chấm dứt hợp đồng với Yapi Merkezi. Tuy nhiên, theo lời bộ trưởng được The Citizen và Voice of Bongo thuật lại, đánh giá của chính phủ cho thấy việc loại nhà thầu ngay có thể kéo theo chậm trễ bổ sung và khó khăn tài chính.

Hai nhân viên trong xưởng trao đổi bên máy bảo trì đường sắt và các hộp dụng cụ, một người cầm bảng kẹp tài liệu.
Ảnh minh họa AI

Phương án được khuyến nghị là nhà thầu chính tìm một nhà thầu phụ đủ năng lực hỗ trợ thi công. Xét từ lập luận này, ưu tiên của phía Tanzania là tăng năng lực thực hiện trong khuôn khổ dự án đang triển khai. Cảnh báo về hiệu suất vì vậy chưa đồng nghĩa với quyết định thay thế nhà thầu chính.

Phân biệt chiều dài tuyến chính và tổng đường ray

Trang giới thiệu dự án của Tổng công ty Đường sắt Tanzania, TRC, ghi Tabora–Isaka có tổng chiều dài 165 km, gồm 130 km tuyến chính và 35 km đường tránh tàu. The Citizen cũng nêu tổng chiều dài 165 km trong bản tin về cảnh báo; ở bài riêng về tuyến Makutupora–Isaka, báo sử dụng con số 130 km cho phần tuyến chính Tabora–Isaka.

Hai cách ghi này phản ánh phạm vi đo khác nhau, nên không thể coi toàn bộ 165 km là chiều dài tuyến chính. TRC xác định Tabora–Isaka thuộc chương trình đường sắt Dar es Salaam–Mwanza; The Citizen cũng đặt đoạn này trong mạng lưới kết nối hai địa điểm. Tiến độ của nó vì thế cần được nhìn trong bối cảnh một tuyến liên hoàn.

Mốc 2028 vẫn là kỳ vọng

Theo hai bản tin về chuyến kiểm tra, ông Mbarawa đánh giá tốc độ thi công cải thiện đang củng cố triển vọng hoàn thành Tabora–Isaka năm 2028. Cách diễn đạt này thể hiện kỳ vọng về tiến độ, chưa đủ để khẳng định tuyến chắc chắn hoàn thành hoặc bắt đầu khai thác trong năm đó.

Về công việc tiếp theo, Tổng giám đốc TRC Machibya Shiwa cho biết đơn vị tiếp tục giám sát dự án, bảo đảm vật liệu thiết yếu và tăng kiểm soát chi tiêu. Đây là những biện pháp thực hiện được nêu cùng cảnh báo của bộ trưởng; hiệu quả cần được đánh giá bằng khối lượng thi công thực tế tiếp theo.

Nguồn tham khảo

thecitizen.co.tz (2 tài liệu)
voiceofbongo.co.tz (1 tài liệu)
trc.co.tz (1 tài liệu)