Iran dự kiến nhận các tiêm kích Su-35 sau chiến tranh, theo phát biểu của người phát ngôn quân đội Mohammad Akraminia được Interfax đăng ngày 1/11/2026. Ông cho biết các công việc chuẩn bị và đào tạo nhân sự đã hoàn tất. Đây là thông tin về kế hoạch tiếp nhận từ phía Iran, chưa phải thông báo xác nhận máy bay đã được bàn giao.

Iran International cũng dẫn cuộc phỏng vấn của ông Akraminia với Tabnak, trong đó ông nói việc chuẩn bị mua sắm, ký hợp đồng và đào tạo phi công đã được triển khai từ trước. Những bản tin này cùng quy về một phát biểu của quan chức Iran; việc nhiều báo đăng lại không đồng nghĩa có thêm bằng chứng độc lập về tình trạng máy bay.

Kế hoạch trước chiến tranh chưa thành lịch giao cụ thể

Theo Interfax và JFeed, ông Akraminia nói các máy bay lẽ ra được tiếp nhận trước khi giao tranh bắt đầu. Tuy nhiên, ông không giải thích nguyên nhân việc bàn giao không diễn ra theo dự kiến. Vì vậy, chưa có cơ sở từ phát biểu này để kết luận chậm trễ thuộc về phía sản xuất, vận chuyển hay quyết định của bên mua.

Hai người mặc đồ làm việc đi qua sân đỗ máy bay trống, bên cạnh chèn bánh và cuộn cáp mặt đất.
Ảnh minh họa AI

The Insider ghi nhận ông không công bố số lượng Su-35 đặt mua, lô máy bay đang được đề cập hoặc ngày tiếp nhận. Cách diễn đạt sau chiến tranh chỉ đưa ra một điều kiện về thời điểm, chưa xác lập lịch giao theo tháng hay năm. Không nên chuyển tuyên bố đó thành khẳng định Iran sắp có một phi đội Su-35 hoạt động.

Thương vụ đã được nhắc tới từ năm 2023

Thông tin mua Su-35 không xuất hiện lần đầu trong đợt phát biểu này. Ngày 28/11/2023, Tasnim phỏng vấn Thứ trưởng Quốc phòng Mahdi Farahi, người nói các kế hoạch để tiêm kích Su-35, trực thăng tiến công Mi-28 và máy bay huấn luyện Yak-130 gia nhập lực lượng Iran đã được hoàn tất. Reuters cũng đưa tin về phát biểu đó trong bài được VOA đăng lại.

Tuy nhiên, Reuters lưu ý bản tin Tasnim khi ấy không kèm xác nhận từ Nga. Chi tiết này cần được giữ đúng mốc năm 2023, thay vì coi là kết luận bao quát về mọi diễn biến sau đó. Đặt cạnh thông tin mới, hồ sơ cũ cho thấy cần phân biệt việc công bố thỏa thuận mua sắm với việc xác nhận bàn giao thực tế.

Về mục tiêu, Iran International dẫn lời ông Akraminia nói quân đội muốn mua các chiến đấu cơ tiên tiến để bổ sung đội bay, đồng thời coi mua sắm từ nước ngoài là cách tiếp cận công nghệ hiện đại. Đây là định hướng và kỳ vọng do phía Iran nêu ra, chưa phải đánh giá đã được kiểm chứng về năng lực tác chiến sau khi tiếp nhận.

Điểm còn thiếu để đánh giá bước tiến thực tế của thương vụ là số lượng, lịch giao cụ thể và bằng chứng tiếp nhận. Các nguồn được đối chiếu chưa cung cấp những chi tiết này cho lô máy bay trong phát biểu mới. Do đó, thông tin hiện có chỉ đủ xác định Iran tiếp tục kỳ vọng nhận Su-35 sau chiến tranh; chưa đủ để tính thời điểm chúng có thể tham gia hoạt động quân sự.

Nguồn tham khảo

interfax.ru (1 tài liệu)
iranintl.com (1 tài liệu)
jfeed.com (1 tài liệu)
theins.org (1 tài liệu)
tasnimnews.ir (1 tài liệu)
voanews.com (1 tài liệu)